مشترک شوید و مطالب را به صورت رایگان در ایمیل خود دریافت کنید

عقده های کودکی و نقش آن در بزرگسالی

خانوده کوچکترین واحد اجتماعی است که بوسیله ازدواج زن و مرد تشکیل می شود و با تولد فرزندان تکامل می‌یابد. مهمترین و حساس ترین مرحله شکل گیری شخصیت، رفتار اجتماعی و خصوصیات فردی انسان، مرحله کودکی هر فرد است که این رفتا رها تا حدودی متاثراز محیط،آموزش ها و عوامل بازدارنده می باشد. اهمیت زندگی خانوادگی برای کودکان به مراتب از افراد بالغ بیشتر است. چراکه در اینجا است که کودک اولین تجربیات خود را در زیستن با دیگران می آموزد. در محیط خانواده است که پایه رشد و فعالیت های آینده کودک گذاشته می شود. اینکه در روابط ما با سایرین عشق و محبت حکمفرما است یا خصومت و نفرت، تا حد بسیار زیادی به تربیت خانوادگی بستگی دارد.عقده های کودکی و نقش آن در بزرگسالی
اصولا کلیه رفتارهای دوران نوجوانی، جوانی و بالاتر، چه اجتماعی باشد ویا ضد اجتماعی، در نتیجه تجربیات گذشته به وجود می آید و با توجه به این تجربیات است که میتوان این حالات و رفتارها را توجیه کرد.
در گام نخست این خانواده است که کودک را به مسیر صحیح هدایت می کند یا بستر گناه و جرم و انحراف را برای او مهیا می سازد. انسان به دلیل ویژگی اجتماعی بودن خود از بدو تولد تحت تأثیر افکار، عقائد و رفتار اطرافیان قرار می گیرد و بعدها به تقلید از این رفتارها و گفتارها، الگوهایی را که به نحوی در ارتباط با او هستند سرمشق رفتاری خود قرار خواهد داد.
خمیرمایه مولفه های اصلی شخصیت متعادل و پویا یا متزلزل و آسیب پذیر کودکان و نوجوانان در کانون خانواده و در سایه تعامل مطلوب با والدین، به ویژه مادر، شکل می گیرد.
ویژگی های زیستی و روانی- اجتماعی کودکان در سالهای اولیه رشد (هفت سال اول حیات) به گونه ای است که بیشترین تعلق خاطر را به پدر و مادر دارند و می خواهند همواره همه وجود پدرو مادر خود را در قبضه مهر خود داشته باشند. از همین رو زیباترین و موثرترین روش پرورش فرزند در این دوران، حاکمیت مهر و محبت وسیطره عاطفی کودک بر پیکره شخصیت پدر و مادر است.
بنابراین محرومیت های عاطفی، تنبیه، اعمال رفتارهای خشونت آمیز با کودک و تحمیل آزردگی ها وناکامی های مکرر بر احساس فرزندی با شاکله محبت پذیر، می تواند آسیب های اجتماعی به همراه داشته باشد.
گزل، پدر روانشناسی کودک می گوید: شخصیت کودک در پنج، شش سالگی نسخه کوچکی از جوانی است که بعدا خواهد شد. کودکانی که از مهر و محبت پدری و مادری محروم مانده و عموما در عین برخورداری از نعمت پدر و مادر، دچار بد سرپرستی شده اند و به گونه ای که انتظار می رود از تعامل عاطفی خوشایند و دوست داشتنی با والدین بهره مند نمی شوند، با دنیایی از نگرانی و ناکامی، بی انگیزه و شکننده وارد مدرسه می شوند.
بدیهی است شرایط محیطی حاکم بر فرایند رشد و تحول کودکان و نوجوانان، حیات جنینی و محیط زندگی قبل از تولد و چگونگی محیط رشد و تحول بعد از تولد، ممکن است زمینه مستعدی باشد برای برخی آسیب پذیری های فردی و کژروی های اجتماعی،چراکه اغلب رفتارهای ما، بر پایه یادگیری های محیطی دوران کودکی، تجارب خوشایند، تلخی ها و ناکامی ها و عقده های روانی است که پایدارترین تاثیر را در پدیدآیی شخصیت اجتماعی انسان دارند.
در حقیقت ضمن آنکه خلق و خوی افراد از نظرژنتیکی متفاوت است،اما نحوه تربیت صحیح، عدم بحران های روحی،برخوردهای معقول و سنجیده وپرهیز ازمحروم کردن کودک از حقوق ابتدائی، می تواند شخصیت مفید و مناسبی را در دوره جوانی،میانسالی و کهولت، در یک فرد شکل دهد.اما بر خلاف آن، افراد نامتعادل از نظر روحی و روانی،افراد بزهکار و شخصیت های منفی غالباً در مرحله ای از دوران کودکی و نوجوانی خود به نحوی با یک یا چند محرومیت روبرو شده اند و در سنین بالاتر تصمیم دارند از هر راه ممکن پوششی بر کمبودهای بوجود آمده در دوران کودکی و نوجوانی خود بگذارند.اما متاسفانه چون این محرومیت ها تبدیل به عقده های روانی شده اند شخص بیشتر طالب است تا از راه انتقام و رفتار افراطی بر این عقده ها سر پوش بگذارد و به خواسته های خود دست پیدا کند یا بسته به خلق و خوی خود راه انزوا و گوشه نشینی،افسردگی و خودآزاری را برگزیند.
بدین ترتیب عدم تربیت صحیح و توجه نکردن به خواسته های طبیعی و بچه‌گانه آنها و سختگیری‌های بی‌مورد در بسیاری موارد به تشکیل عقده‌های روانی منجر می‌شود و خواه ناخواه در بزرگسالی این عقده‌ها به طرق مختلفی گشوده می‌شوند.
بطور کلی والدین هستند که بذر افکار و احساسات را در فرزندان خود می‌کارند، در بعضی از خانواده‌ها بذر عشق ، محبت احترام و اتکاء به نفس و آزادی و در بعضی دیگر ، بذر ترس ، گناه و اجبار کاشته می‌شود. طبیعی است که گاهی والدین بر سر کودکان خود داد بزنند و شاید اتفاق بیفتد که آنها را تنبیه بدنی کنند. آیا اینها والدین بدی هستند؟ البته که نه ، آنها هم انسانند و مسائل شخصی خود را دارند که باعث می‌شود گاهی کنترل خود را از دست بدهند اما بعد با محبت یا عذرخواهی آن را جبران می‌نمایند ولی تعدادی از والدین نیز هستند که مدام یک سری ناراحتی روی بچه‌های خود پیاده می‌کنند و این امر باعث خراب کردن زندگی آنها می‌شود. این رفتار مثل سم در دوران کودکی در تمام وجود کودک پخش شده و درد ناشی از آن به مرور زمان با طفل بزرگتر می‌شود.
عواطفی از قبیل ترس، خشم، تمایلات جنسی و مهرمادری از مسائلی است که می‌بایست به دقت مورد توجه قرار گیرند. کودک بیش از هر چیز نیاز به عاطفه دارد اما همین عواطف با همه نیکی و ارزش هرگاه از حد معمول بگذرد و کودکان را عنان گسسته بار آورد خطرات براندازی را به دنبال خواهد داشت. این مسئله بیشتر مربوط به سنین بعد از هفت‌سالگی است به هر حال کودک در مراحل اولیه از عواطف و احساساتی برخوردار است که می‌بایست به گونه‌ای صحیح مورد توجه قرار گیرد و پرورش صحیح آن به عهده والدین است وگرنه کودک دچار عقده خواهد شد و نهایتا راه انحراف را خواهد پیمود.
******
فکر نمی‌کنید که تمامی مشکلاتی که پنهان یا پیدا، خودتان یا تک‌تک اطرافیانتان به آن مبتلا هستید، می‌توانند در کودکی شما ریشه داشته باشند و اگر همان زمان حل و فصل می‌شدند، شما هیچ کدام از اتفاقات امروز را تجربه نمی‌کردید؟ در اینجا ازبحران هایی صحبت شده که از همان کودکی سراغ‌ انسان آمده و تاثیرات ناخوشایندی در بزرگسالی‌ می‌گذارند:

وابسته و منفعل هستید؟

این افراد همیشه احساس بی‌پناهی کرده و فکر می‌کنند اگر کسی مراقب‌شان نباشد و برای‌شان تصمیم نگیرد، از عهده ساده‌ترین کارها هم بر نمی‌آیند. به همین دلیل است که در نوجوانی خود را روی دوش خانواده‌شان می‌اندازند و در آینده هم به‌دنبال همسری می‌گردند که بتوانند برای ساده‌ترین کارها و تصمیم‌ها به او تکیه کنند. این افراد چون خود را دچار کاستی‌ها و نقص‌های بسیار می‌بینند دوست دارند که به دیگری بچسبند و تنها در کنار فرد دیگری احساس می‌کنند که کامل شده‌اند.



۲ دیدگاه نوشته شده است!

نظر بدهید!
  1. omer می‌گه:

    با سلام ما فارسی زبانان یا فارسی خوانان نیازمند مطالب مستدل و مستند وعلمی هستیم که می بایست منبع دار باشند و این امر مطلب را هرچند که شایسته باشد از لحاظ علمی فاقد اعتبار و ارزش می نماید از این رو خواهشمند است رفرنس های مطالب را نیز بیان بفرمائید.
    با تشکر
    عمر معروفی
    کارشناسی ارشد رشته برنامه ریزی دانشگاه تهران

نام شما: (لازم)

ایمیل شما: (لازم)

آدرس سایت یا وبلاگ:

متن نظر: